Vormgeving

Hierna de schematische afbeelding van de meest voorkomende vormen en verhoudingen. Volgen enkele bondige aanmerkingen die nuttig kunnen zijn bij de keuze van één dezer vormen.
De meest economische uitvoering (materiaal en afwerking), laat toe verschillende stukken in één opstelling te frezen.
Met uitspringende naaf: de naaf is verlengd of verplaatst voor de rondsels met smalle tandbreedte of voor een verschuiven van de vertanding t.o.v. de bevestigingsplaats.
Worden gebruikt wanneer het verschil van de tandvoetdiameter en van de as te klein is om een normaal vastspieën op de as toe te laten, vermijdt het gebruik van spie. Te noteren dat de centers van de as uiterst verzorgd dienen te worden om een concentrisch frezen toe te laten.
Met vlies of met kruisspaken: voor wielen van middelmatige afmetingen, zonder overdreven tandbreedte. Het wiel met vlies, volledig gedraaid verzekert praktisch een goed uitbalanceren. Het wiel met kruisspaken geeft een maximum weerstand voor een minimaal gewicht.
Toegepast voor overbrenging van grote vermogens, die een grote tandbreedte vereisen.
Vertande elementen die gecentreerd en vastgezet kunnen worden op een wiellichaam van ander materiaal, of op een loopwiel of op een speciale naafbevestiging door middel van vijzen of bouten, of met spanning (opkrimpen of vastspieën).
Worden gekozen om een grotere ingrijplengte (meerdere tanden) te verzekeren of om een andere draaizin te bekomen.Voor de wielen, een freesuitval van minimum 5 mm voorzien.
Te vergelijken met de vormen 6 & 7 en 8.
Toepasselijk voor overbrenging van zeer grote vermogens, die een grote tandbreedte en een dubbele schroefvertanding (vermijden van nadelige axiale belastingen) vereisen, of wanneer de tandkransen om redenen van weerstand van gesmeed legeerstaal dienen te zijn, daar waar men zich voor het wiellichaam met gietijzer, gietstaal of gewoon gelast staal tevreden kan stellen.  

Zelfde aanmerking als voor rondsels 1 tot 5 De afbeelding 18 toont een samengesteld wormwiel met bronzen tandkrans en een wiellichaam van gietijzer of giet- staal; deze oplossing laat toe het gewicht van het brons te beperken en de vervanging van het vertande gedeelte, in geval van sleet, gemakkelijk en economischer uit te voeren.
Afbeelding 19 toont een gewoon wormwiel (met vlies of spaken) voor uitvoeringen in gietijzer, brons of aluminium.De vorm van de velg is eenvoudiger (dus meer economisch) dan deze van afb. 18.
De keuze van de vorm voor kegelwielen is gebaseerd op de mogelijkheden of noodzaak voor het monteren. Zoals voor de cilindrische rondsels en wielen kan de uitvoering de vorm aannemen van gewone schijven, asrondsels, wielen of kransen. Zo veel mogelijk de naar vóór uitspringende naaf vermijden, m.a.w. dient de voetkegel vrij te zijn tot aan de kegeltop.
Wanneer twee of meerdere vertandingen op éénzelfde stuk dienen voorzien te worden (dubbele, driedubbele rondsels), moet noodzakelijkerwijze een voldoende afscheiding, tussen de vertandingen worden voorzien, teneinde een spaanuitval te verzekeren.Voor rechte vertandingen volstaat gewoonlijk een uitval van 5 mm. (tandfrezen met rondsel- of heugelsteekmes, maximum modulus 12,7) ; voor zwaardere vertanding met afwikkelfrees te verwezenlijken moet de uitvalgroef ongeveer 5x de modulus vertegenwoordigen.